ATUL N. CHOTAI

a Writer

જામનગર નો પીરોટન ટાપુ એશિયાનું એક માત્ર દરિયાઈ રાષ્ટ્રીય ઉઘાન કહેવાય છે

Pirotan Island - Jamnagar

Pirotan Island – Jamnagar

પીરોટન બેટ એ ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજયના સૌરાષ્ટ્રમાં આવેલા જામનગર જિલ્લામાં આવેલા દરિયાઈ રાષ્ટ્રીય ઉઘાન માં આવેલ એક પરવાળા ટાપુનું નામ છે. પરવાળા ટાપુ આસપાસની અદ્ભુત દરીયાઈ સૃષ્ટી ઉપરાંત અહીયા તમ્મર (અંગ્રેજીઃ મેન્ગ્રોવ) ના જંગલ છે તથા ટાપુ પર એક દીવાદાંડી પણ આવેલી છે. અહીના ૪૨ ટાપુઓમાં થી માત્ર પીરોટન ટાપુ અને નરારા ટાપુ પર જ લોકોને પ્રવેશવા અને ફરવા દેવામાં આવે છે. પીરોટન ટાપુ પર સરળતાથી પહોંચી શકાતું હોવાથી તે વધુ લોકપ્રિય છે. જયારે નરારા ટાપુ પર માળખાકીય સવલતોનો અભાવ છે અને ભરતી વધારે હોય તેવા અમુક સમયે જ ત્યાં જઈ શકાય છે. પીરોટન ટાપુની દીવાદાંડી ખાતે કામ કરતા કામદારોને બાદ કરતા આ ટાપુઓ નિર્જન છે તો તમારી આસપાસના વિશાળ વિશ્વમાં ખોવાઇ જવાની તકને ઝડપી લઈને થોડી જાણકારી મેળવીને તમે પણ ઓછી ભરતીના પાણીમાં હરતાં ફરતાં, પાણી ઓછું થવાને કારણે જોઇ શકાતાં આકર્ષક સામૂદ્રિક જીવનને માણતા કલાકો ગાળી શકો છો. જો કે જેલીફીશ જેવા કેટલાક જીવોથી દૂર રહેવુ હિતાવહ છે. ઉઘાન અધિકારીઓને પૂછીને એ ખાતરી કરી લો કે બીજા કયા જીવો પ્રતિબંધિત છે પણ નુકશાનકારી ન હોય તેવા જીવોના સ્પર્થનો લ્હાવો લેવાનું ચૂકશો નહીં..

દરિયાને તીરે એક બાંધી’તી ઓટલી જેવા ગીતોના સથવારે દરિયાકાંઠાની મજા માણનારા લોકોને ખ્યાલ હશે કે સૌરાષ્ટ્રના દરિયાકાંઠા ઉપરાંત નરારા, પીરોટન અને પોશીત્રા ટાપુની મુલાકાત શિયાળાના સમયમાં કેવી રોમાંચકારી હોય છે..? અલબત અત્યારે જામનગર નજીકનો પિરોટન ટાપુ કોરલ ટ્રેલ દ્વારા દરિયામાં પુલ બનાવી પરવાળાનું રક્ષણ કરવાનો પ્રોજેકટને લઈને પ્રવાસીઓ માટે બંધ કરવામાં આવ્યો છે. આંદામાન, નિકોબારથી દરિયાઈ જીવને અહિયા ટ્રાન્સપ્લાન્ટ કરાશે દર વર્ષે શિયાળાના સમયમાં ૧૬૨ ચોરસ કિ.મી.માં પથરાયેલા મરીન નેશનલ પાર્કના હજારો લોકો મુલાકાત લ્યે છે. આ મરીન નેશનલ પાર્કની સાથે જોડાયેલા દરિયાઈ જીવસૃષ્ટીના નેશનલ અભ્યારણયમાં મોટા પ્રમાણમાં સમુદ્ર તારા, સમુદ્ર ફુલ, ઢોંગી માછલી, પરવાળા, એક્રોપોરા, સ્ટારફીશ વિગેરે મોટા પ્રમાણમાં જોવા મળે છે. દરિયાકાંઠા પર સર્જાતી ભરતી અને ઓટ દરમિયાન અહી જે દરિયાઈ જીવસૃષ્ટિ જોવા મળે છે તે નિહાળવા માટે સંખ્યાબંધ પ્રવાસીઓ અત્યારે ઉમટી પડે છે પરંતુ પરવાળાના રક્ષણ માટે અત્યારે પીરોટન ટાપુ બંધ કરવામાં આવ્યો છે. ત્રણ વર્ષ સુધી આ ટાપુ ઉપરની દરિયાઈ જીવ સૃષ્ટિને ડીસ્ટર્બ નહી કરવાના હેતુથી પિરોટન ટાપુ ઉપર જઈ શકાતુ નથી પિરોટન અને પોશિત્રાના ટાપુ પર પથરાયેલી જીવસૃષ્ટિ નિહાળી ને પ્રવાસીઓ રોમાંચિત થઈ જાય છે.

દેશના એકમાત્ર મરીન નેશનલ પાર્કના વિકાસ માટે કોરલ ટ્રેલ બનાવવાનું આયોજન ઈન્ટીગ્રેટેડ કોસ્ટલ ઝોન મેનેજમેન્ટ હેઠળ હાથ ધરવામાં આવ્યું છે. જો આ ટ્રેલ બનાવવામાં આવશે તો જમીનથી ઉંચી ટ્રેલ ઉપરથી પ્રવાસીઓ પસાર થઈ શકશે. કોરલને નુકશાન નહી થાય એ જ રીતે અહી ડેડ ફિંગર કોરલનું પ્રમાણ વધી ગયું હોવાથી આંદામાન અને નિકોબાર ટાપુ ઉપરથી એક્રોપોશ નામના દરિયાઈ જીવને અહી લાવી ઉછેરવાનો પ્રોજેકટ પણ હાથ ધરવામાં આવ્યો છે. વધુમાં દરિયાઈ જીવોની સુરક્ષા માટે અહીના દરિયાકાંઠાના ૫૮ ગામોમાં કેટલાક જાગૃતિલક્ષી કાર્યક્રમો પણ યોજવામાં આવે છે તેથી મરીન નેશનલ પાર્કની દરિયાઈ જીવસૃષ્ટિનું જતન થઈ શકયું છે. ગુજરાતના ૧૬૦૦ કિલોમીટર લાંબા દરિયાકાંઠા પર અત્યારે સૌથી વધુ સમૃધ્ધ દરિયાઈ જીવસૃષ્ટિ મરીન નેશનલ પાર્ક વિસ્તારમાં સચવાયેલી છે ત્યારે તેનું પ્રાકૃતિક ઢબે રક્ષણ કરવામાં લોક ભાગીદારી ઉમેરવી જરૃરી છે. પીરોટન ટાપુ અંગે વધુ માહિતી માટે ગુજરાત ટુરીઝમ ના ફોન નંબર ૦૭૯- ૨૩૯૭૭૨૦૦ અથવા ટોલ ફ્રી નંબર ૧૮૦૦ ૨૦૦ ૫૦૮૦ ઉપર સંપર્ક કરી શકાય છે  

Advertisements

Comments are closed.